Spring News
จาก High Volume สู่ High Value อนาคตท่องเที่ยวไทยต้องวัดที่คุณภาพ
Compiled by KHAO Editorial — aggregated from 1 outlet. See llms.txt for citation guidance.
◌ Single Source
High Volume สู่ High Value เมื่ออนาคตท่องเที่ยวไทยไม่ได้อยู่ที่จำนวนนักท่องเที่ยว แต่อยู่ที่คุณค่าที่พวกเขาสร้าง ระยะเวลาพำนัก การกระจายรายได้สู่ชุมชน
Key facts
- ตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา ความสำเร็จของการท่องเที่ยวไทยมักถูกวัดด้วยคำถามเดียวว่า ‘ปีนี้มีนักท่องเที่ยวเข้าประเทศกี่ล้านคน และรายได้เท่าไหร่’ ยิ่งตัวเลขสูงก็ยิ่งถูกมองว่าเป็นปีทองของการท่องเที่ยว เพราะภาคการท่องเที่ยวมีสัดส่วนราว 20%
- สุดท้ายการเปลี่ยนจาก High Volume ไปสู่ High Value จะไม่สมบูรณ์ หากประเทศไทยยังใช้ ‘จำนวนนักท่องเที่ยว’ เป็นตัวชี้วัดความสำเร็จหลัก เพราะนักท่องเที่ยว 40 ล้านคนอาจไม่ได้สร้างคุณค่าให้ประเทศมากกว่านักท่องเที่ยว 30 ล้านคนเสมอไป
- ที่ผ่านมา รัฐบาลได้เดินหน้าโครงการฝึกทักษะแรงงานในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวและบริการกว่า 100,000 คนใน 62 จังหวัด ครอบคลุมทั้งแรงงานโรงแรม ร้านอาหาร และคนรุ่นใหม่ในระบบการศึกษา แต่ในระยะยาว การ Upskill และ Reskill จำเป็นต้องกลายเป็นระบบต่อเนื่อง
- อีกกลุ่มคือ Long-stay ซึ่งสร้างมูลค่าจากการพำนักเป็นสัปดาห์หรือหลายเดือน ส่วนอีกหลุ่มที่น่าจับตาคือ Digital Nomad คนที่ทำงานทางไกลและสามารถย้ายสถานที่ทำงานไปประเทศต่าง ๆ ได้ กลุ่มนี้น่าสนใจเพราะสามารถพักยาวและใช้ชีวิตเสมือนคนท้องถิ่น
Summary
หัวใจของโมเดล เป็นการบริหารการท่องเที่ยวทั้งระบบให้ผู้มาเยือนสร้าง ‘คุณค่า’ มากกว่าผลกระทบที่ทิ้งไว้ ตั้งแต่การควบคุมและจัดการนักท่องเที่ยวตั้งแต่ก่อนเดินทาง การกำหนดมาตรฐานบริการและที่พัก ไปจนถึงการสร้างงานให้ไกด์และผู้ประกอบการท้องถิ่น แนวคิดนี้สะท้อนการเปลี่ยนตัวชี้วัดความสำเร็จจากคำถามว่า ‘ปีนี้มีนักท่องเที่ยวมากี่คน’ ไปสู่คำถามว่า ‘นักท่องเที่ยวแต่ละคนสร้างรายได้และคุณค่าให้ประเทศมากเพียงใด โดยประเทศต้องแลกกับต้นทุนทางสังคม วัฒนธรรม และสิ่งแวดล้อมเท่าไร’
ตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา ความสำเร็จของการท่องเที่ยวไทยมักถูกวัดด้วยคำถามเดียวว่า ‘ปีนี้มีนักท่องเที่ยวเข้าประเทศกี่ล้านคน และรายได้เท่าไหร่’ ยิ่งตัวเลขสูงก็ยิ่งถูกมองว่าเป็นปีทองของการท่องเที่ยว เพราะภาคการท่องเที่ยวมีสัดส่วนราว 20% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) รัฐบาลจึงให้น้ำหนักกับการส่งเสริมการท่องเที่ยวมาโดยตลอด ในฐานะเสาหลักของการกระตุ้นเศรษฐกิจของประเทศ
อย่างไรก็ตาม ปัญหาของการท่องเที่ยวแบบ High Volume คือ เมื่อคนจำนวนมหาศาลกระจุกตัวอยู่ในจุดหมายเดียวกัน ต้นทุนที่ซ่อนอยู่ก็เพิ่มขึ้น ตั้งแต่ขยะ น้ำเสีย การใช้น้ำและพลังงาน ไปจนถึงความเสียหายต่อระบบนิเวศ หรือภาวะ Overtourism ที่ปลายทางรับนักท่องเที่ยวมากเกินขีดความสามารถของพื้นที่ ตัวอย่างเช่น งานศึกษาของธนาคารโลกเกี่ยวกับภูเก็ต กระบี่ และเกาะสมุย พบว่าแหล่งท่องเที่ยวทั้งสามสร้างขยะพลาสติกที่จัดการไม่เหมาะสมรวมประมาณ 16,800 ตันต่อปี ขณะที่ UNDP ระบุถึงเกาะสมุยว่า