Matichon
ปมร้อนแก้ ‘ภาษีบาป’ ข้อกังวลความเป็น‘อิสระ’
Compiled by KHAO Editorial — aggregated from 1 outlet. See llms.txt for citation guidance.
◌ Single Source
ปมร้อนแก้ ‘ภาษีบาป’ ข้อกังวลความเป็น‘อิสระ’
Key facts
- หมายเหตุ – ความเห็นนักวิชาการวิเคราะห์การแก้ไขกฎหมาย 4 ฉบับ คือ ร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ฉบับที่…) พ.ศ. …, ร่าง พ.ร.บ.กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (ฉบับที่…) พ.ศ. …, ร่าง
- ปมร้อนแก้ ‘ภาษีบาป’ ข้อกังวลความเป็น‘อิสระ’
- การเสนอแก้ไขกฎหมาย 4 ฉบับ เพื่อเปลี่ยนแปลงระบบจัดสรรเงินจากภาษีสุราและยาสูบ ต้องเข้าใจเจตนารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับ 3 กองทุน คือ สสส. กองทุนผู้สูงอายุ กองทุนพัฒนาการกีฬาแห่งชาติ และ 1 โครงการ คือ ไทยพีบีเอส เจตนารมณ์ของกฎหมายทั้ง 4
- นอกจากนี้ ยังมีเรื่องเวลาที่มักหายไปจากการถกเถียงเรื่องการคลัง เพราะงบประมาณของรัฐคิดเป็นปี แต่การสร้างเสริมสุขภาพ การเตรียมประเทศเข้าสู่สังคมสูงวัย การพัฒนานักกีฬา หรือการสร้างสื่อสาธารณะที่มีคุณภาพ ไม่ได้เริ่มต้นและสิ้นสุดพร้อมปีงบประมาณ
Summary
สาระสำคัญร่วมกันคือการเปลี่ยนกลไกเงินบำรุงที่เชื่อมโยงกับภาษีสุราและยาสูบ ซึ่งเราคุ้นกันในชื่อ ภาษีบาป (Sin Tax) จากเดิมที่กฎหมายกำหนดให้เงินส่วนหนึ่งถูกจัดสรรไปยังองค์กรหรือกองทุนเหล่านี้โดยตรง ไปสู่ระบบที่ต้องพึ่งพาการจัดสรรงบประมาณรายจ่ายประจำปีมากขึ้น จุดนี้ทำให้เรื่องที่ดูเหมือนการจัดระเบียบทางการคลัง เริ่มกลายเป็นเรื่องของการออกแบบความสัมพันธ์ทางอำนาจขึ้นมาทันที ต้องยอมรับก่อนว่าเหตุผลของฝ่ายที่เสนอแก้กฎหมายไม่ได้ไม่มีน้ำหนัก เมื่อเงินเหล่านี้เป็นเงินสาธารณะ
หมายเหตุ – ความเห็นนักวิชาการวิเคราะห์การแก้ไขกฎหมาย 4 ฉบับ คือ ร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) องค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ฉบับที่…) พ.ศ. …, ร่าง พ.ร.บ.กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (ฉบับที่…) พ.ศ. …, ร่าง พ.ร.บ.ผู้สูงอายุ (ฉบับที่…) พ.ศ. … และร่าง พ.ร.บ.การกีฬาแห่งประเทศไทย (ฉบับที่…) พ.ศ. …เพื่อเปลี่ยนแหล่งเงินสนับสนุนจากภาษีสุราและยาสูบ หรือภาษีบาป ปรับไปใช้แหล่งรายได้และกลไกทางการเงินตามที่แต่ละร่างกำหนด รวมถึงการจัดสรรผ่านงบประมาณรายจ่ายประจำปี
กรณีของ สสส. เห็นภาพได้ค่อนข้างชัด สุราและยาสูบสร้างต้นทุนทางสุขภาพ รัฐเก็บเงินเพิ่มจากสินค้าเหล่านี้ แล้วนำส่วนหนึ่งกลับไปใช้กับการสร้างเสริมสุขภาพ อย่างไรก็ตาม เมื่อขยับมาที่ Thai PBS เรื่องก็เปลี่ยนไปอีกแบบ เพราะสำหรับสื่อสาธารณะ ที่มาของเงินไม่ได้สัมพันธ์เฉพาะกับความมั่นคงทางการเงิน แต่โยงตรงไปถึงความเป็นอิสระในการทำหน้าที่ หากองค์กรสื่อที่มีหน้าที่ตรวจสอบรัฐบาล แต่เมื่อเปลี่ยนระบบแล้ว Thai PBS จะถูกแทรกแซงทันที การสรุปแบบนั้นก็คงไม่ยุติธรรมและดูจะเร็วเกินไป ดังนั้น