สรุปคดี ‘บาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้ง’ เมื่อศาล รธน. วินิจฉัย การเลือกตั้งเป็นไปโดยสุจริตและเที่ยงธรรม ไม่เป็นโมฆะ ไม่ละเมิดสิทธิประชาชน

Key facts

• ในการเลือกตั้งทั่วไปเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ผู้ใช้สิทธิเลือกตั้งจะได้รับบัตร 3 ใบ คือ บัตรสีเขียว (สำหรับเลือก สส. แบบแบ่งเขต) บัตรสีชมพู (สำหรับเลือกตั้ง สส. แบบบัญชีรายชื่อ) และบัตรสีเหลือง (สำหรับออกเสียงประชามติ)
• หลังจบเลือกตั้ง มีผู้สังเกตว่า ทำไมบัตรสีชมพู (สำหรับเลือกตั้ง สส. แบบบัญชีรายชื่อ) จึงมีแถบบาร์โค้ด นำไปสู่การตรวจสอบจากประชาชนและสื่อ พบว่า เมื่อสแกนบาร์โค้ดแล้วจะได้ข้อมูลเป็นตัวอักษรภาษาอังฤษ ตามด้วยตัวเลข 7-8 หลัก
• ว่าที่ ร.ต. ภาสกร สิริภคยาพร รองเลขาธิการ กกต. ชี้แจงในวันที่ 13 กุมภาพันธ์ โดยอ้างเรื่องความปลอดภัย และยังยืนยันอีกว่าการเลือกตั้งเป็นไปโดยลับ ไม่สามารถสืบย้อนไปถึงผู้ลงคะแนนเสียงได้
• ต่อมาในวันที่ 22 กุมภาพันธ์ กกต. สั่งจัดการเลือกตั้งใหม่ในหน่วยเลือกตั้งที่ 9 และเขตเลือกตั้งที่ 15 แขวงคันนายาว กรุงเทพฯ การเลือกตั้งครั้งนี้มีประชาชนและสื่อไปตรวจสอบความโปร่งใส ก่อนที่ กกต. จะแจ้งความดำเนินต่อคนที่มาถ่ายภาพบัตรเลือกตั้ง
• หลังได้รับเรื่องร้องเรียนจากประชาชน วันที่ 10 มีนาคม สำนักงานผู้ตรวจการแผ่นดินมีมติส่งเรื่องในศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยกรณีดังกล่าว
• วันที่ 18 มีนาคม ศาลรัฐธรรมนูญ มีมติเสียงข้างมาก 6 ต่อ 3 รับคำร้องของผู้ตรวจการแผ่นดิน โดยสั่งให้ผู้ที่เกี่ยวข้องส่งคำชี้แจงภายใน 15 วัน