Krungthep Turakij
เจาะลึกอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด กรมชลฯ กางหลักฐานเคลียร์ข้อมูลเท็จ-ข้อเท็จจริง
Compiled by KHAO Editorial — aggregated from 1 outlet. See llms.txt for citation guidance.
◌ Single Source
เมื่อวิกฤติน้ำคือ "ระเบิดเวลา" ที่กำลังคุกคามเสถียรภาพเศรษฐกิจภาคตะวันออก ประเทศไทยกำลังเดินหน้าเข้าสู่สมรภูมิแย่งชิงทรัพยากร ท่ามกลางตัวเลข "น้ำน้อยเฝ้าระวัง" ในอ่างเก็บน้ำหลายแห่งทั่วประเทศ รัฐบาลตัดสินใจทุ่มงบประมาณกว่า 7,200 ล้านบาท ปลุกชีพโครงการ "อ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด" จังหวัดจันทบุรี เพื่อให้เป็นปราการด่านสุดท้ายรองรับทั้งปากท้องเกษตรกรและอุตสาหกรรมยุคใหม่ในเขต EEC
Key facts
- ปัจจุบันยังทำไม่ได้ตามกฎหมาย: ปัจจุบันยังไม่สามารถทำการผันน้ำได้ เนื่องจากกลุ่มผู้ใช้น้ำในลุ่มน้ำคลองวังโตนดมีข้อเรียกร้องที่ชัดเจนว่า กรมชลประทานต้องก่อสร้างอ่างเก็บน้ำทั้ง 4 แห่งและระบบกระจายน้ำให้แล้วเสร็จสมบูรณ์ก่อน จึงจะยินยอมให้มีการผันน้ำ ซึ่งเป็นไปตาม มติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 7 เมษายน 2552
- พิจารณาสมดุลน้ำทั้งระบบเป็นลำดับแรก: กรมชลประทานยืนยันว่า การผันน้ำจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่ออ่างเก็บน้ำทั้ง 4 แห่งในลุ่มน้ำวังโตนด (ประแกด, พะวาใหญ่, หางแมว, และวังโตนด) รวมถึงระบบกระจายน้ำในพื้นที่จันทบุรีสร้างเสร็จสมบูรณ์ร้อยเปอร์เซ็นต์ก่อนเท่านั้น
- คณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวันที่ 5 สิงหาคม 2569 ได้มีมติเห็นชอบให้กรมชลประทานดำเนินโครงการอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด ในพื้นที่ตำบลขุนซ่อง อำเภอแก่งหางแมว จังหวัดจันทบุรี ภายใต้แผนการดำเนินงาน 7 ปี (ปีงบประมาณ 2570–2576) ด้วยงบประมาณ 7,200 ล้านบาท
- ไม่ได้ผันเข้าอุตสาหกรรมทันที: กรมชลประทานย้ำว่าน้ำที่ผันไปไม่ได้จะถูกนำไปใช้ในภาคอุตสาหกรรมโดยทันที เนื่องจากการจัดสรรน้ำต้องผ่านกลไกของ คณะกรรมการลุ่มน้ำ และที่สำคัญที่สุดคือต้องคำนึงถึงความต้องการใช้น้ำของประชาชนในพื้นที่ต้นทาง (จังหวัดจันทบุรี) เป็นลำดับสำคัญที่สุด
- สปิริตคนจันทบุรี ผ่อนปรนกรณีวิกฤติ: อย่างไรก็ตาม หากในอนาคตเกิดวิกฤติภัยแล้งรุนแรงและมีความจำเป็นเร่งด่วนต้องผันน้ำเพื่อช่วยเพื่อนร่วมชาติ กลุ่มผู้ใช้น้ำโดยคณะทำงานลุ่มน้ำแม่น้ำวังโตนดได้แสดงความยินดีที่จะ "ผ่อนปรน" ให้มีการผันน้ำเป็นกรณีเฉพาะกิจต่อไป เพื่อประคับประคองสถานการณ์น้ำของภาคตะวันออกในภาพรวม
- กรมชลประทานแก้ข่าวลือ "ท่วมป่า 4 หมื่นไร่"
- ปมผันน้ำเข้า EEC: กางเงื่อนไข-ยึดมติ ครม. ปี 2552
- ในอ่างเก็บน้ำหลายแห่งทั่วประเทศ รัฐบาลตัดสินใจทุ่มงบประมาณกว่า 7,200 ล้านบาท ปลุกชีพโครงการ "อ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด"
Summary
แต่เมกะโปรเจกต์นี้กลับต้องเผชิญกับแรงต้านมหาศาลจากกลุ่มอนุรักษ์ เพราะมองว่านี่คือ "ต้นทุนทางธรรมชาติที่แพงเกินไป" จนเกิดเป็นคดีความฟ้องร้องถึงศาลปกครอง ขณะที่กรมชลประทานต้องเร่งกางหลักฐาน EHIA เคลียร์ทุกข้อกังขา เพื่อยืนยันว่าโครงการนี้ไม่ได้ทำลายป่าอย่างที่ถูกกล่าวหา และพร้อมจะเดินหน้าพัฒนาแหล่งน้ำควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ระบบนิเวศอย่างยั่งยืน
คณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวันที่ 5 สิงหาคม 2569 ได้มีมติเห็นชอบให้กรมชลประทานดำเนินโครงการอ่างเก็บน้ำคลองวังโตนด ในพื้นที่ตำบลขุนซ่อง อำเภอแก่งหางแมว จังหวัดจันทบุรี ภายใต้แผนการดำเนินงาน 7 ปี (ปีงบประมาณ 2570–2576) ด้วยงบประมาณ 7,200 ล้านบาท
2. ผันเฉพาะ "น้ำส่วนเกิน" เท่านั้น: ในอนาคตเมื่อระบบเสร็จสิ้น กรมชลประทานจะพิจารณาผันเฉพาะน้ำส่วนที่เกินความจำเป็นต่อความต้องการใช้น้ำด้านท้ายน้ำของจุดสูบน้ำในช่วงฤดูฝนเท่านั้น โดยคาดการณ์ปริมาณผันน้ำเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 56–70 ล้านลูกบาศก์เมตรต่อปี เพื่อช่วยเหลือพื้นที่จังหวัดระยองและพื้นที่ใกล้เคียงในช่วงที่เกิดภาวะขาดแคลนน้ำ