Prachachat
สงครามตะวันออกกลาง-เอลนีโญ ซ้ำเติมข้าวไทย
Compiled by KHAO Editorial — aggregated from 1 outlet. See llms.txt for citation guidance.
◌ Single Source
สงครามตะวันออกกลางกำลังกดดันการส่งออกสินค้าเกษตรและอาหารของไทยผ่านต้นทุนพลังงานและค่าขนส่งที่สูงขึ้น รวมถึงการขนส่งที่หยุดชะงัก จากการปิดช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางลำเลียงนํ้ามันสำคัญของโลก ส่งผลให้ราคานํ้ามันและต้นทุนโลจิสติกส์ระหว่างประเทศปรับเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ทำให้ผู้ส่งออกไทยเผชิญกับต้นทุนค่าระวางเรือและค่าประกันภัยความเสี่ยงจากสงครามที่สูงขึ้น ขณะเดียวกัน ภาวะสงครามยังอาจกดดันกำลังซื้อของประเทศคู่ค้าในตะวันออกกลาง และเพิ่มความเสี่ยงต่อคำสั่งซื้อสินค้าเกษตรและอาหารไทยในระยะข้างหน้า
Key facts
- แรงกดดันสะท้อนชัดผ่านการส่งออกข้าวไทยไปอิรักที่หดตัวลงมาก โดยในช่วง ม.ค.-มี.ค. 2569 ไทยส่งออกข้าวไปอิรักราว 9 หมื่นตัน ลดลงจากราว 3.0 แสนตันในช่วงเดียวกันของปีก่อนหน้า หรือหดตัว -70% YOY จากปัญหาติดขัดด้านการขนส่งและความล่าช้าในการเดินเรือ
- ข้าวเป็นหนึ่งในสินค้าเกษตรของไทยที่มีความเปราะบางสูงต่อความขัดแย้งในตะวันออกกลาง เนื่องจากพึ่งพาตลาดภูมิภาคนี้ในสัดส่วนสูง โดยข้าวมีสัดส่วนการส่งออกไปตะวันออกกลางถึง 13% ของการส่งออกไปตลาดโลก
- นอกจากผลกระทบด้านการส่งออกแล้ว ต้นทุนปุ๋ยเคมีที่มีแนวโน้มสูงขึ้นและมีความเสี่ยงขาดแคลนจากสงครามตะวันออกกลาง อาจทำให้เกษตรกรลดปริมาณการใช้ปุ๋ยลง ซึ่งจะกระทบต่อผลผลิตต่อไร่ เนื่องจากไทยพึ่งพาการนำเข้าปุ๋ยเคมีเกือบทั้งหมดราว 95%
- สงครามตะวันออกกลางกำลังกดดันการส่งออกสินค้าเกษตรและอาหารของไทยผ่านต้นทุนพลังงานและค่าขนส่งที่สูงขึ้น รวมถึงการขนส่งที่หยุดชะงัก จากการปิดช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางลำเลียงนํ้ามันสำคัญของโลก
Summary
แรงกดดันสะท้อนชัดผ่านการส่งออกข้าวไทยไปอิรักที่หดตัวลงมาก โดยในช่วง ม.ค.-มี.ค. 2569 ไทยส่งออกข้าวไปอิรักราว 9 หมื่นตัน ลดลงจากราว 3.0 แสนตันในช่วงเดียวกันของปีก่อนหน้า หรือหดตัว -70% YOY จากปัญหาติดขัดด้านการขนส่งและความล่าช้าในการเดินเรือ อันเป็นผลจากการปิดช่องแคบฮอร์มุซจากสงครามตะวันออกกลาง ประกอบกับค่าระวางเรือและค่าประกันภัยสงครามที่สูงขึ้น ส่งผลให้ผู้ซื้อบางส่วนชะลอการนำเข้า ทำให้การส่งออกข้าวไปตลาดอิรักทำได้จำกัดมากขึ้นในช่วงที่ผ่านมา
ข้าวเป็นหนึ่งในสินค้าเกษตรของไทยที่มีความเปราะบางสูงต่อความขัดแย้งในตะวันออกกลาง เนื่องจากพึ่งพาตลาดภูมิภาคนี้ในสัดส่วนสูง โดยข้าวมีสัดส่วนการส่งออกไปตะวันออกกลางถึง 13% ของการส่งออกไปตลาดโลก สูงกว่าค่าเฉลี่ยสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรไทยที่ 5.4% โดยเฉพาะตลาดอิรัก ซึ่งในปี 2568 ไทยส่งออกข้าวไปตลาดอิรัก 1 ล้านตัน คิดเป็น 13% ของปริมาณการส่งออกข้าวทั้งหมดของไทย ขณะเดียวกัน ธุรกิจข้าว โดยเฉพาะโรงสีมีต้นทุนด้านพลังงานเฉลี่ยสูงถึงราว 10% ของต้นทุนรวม
นอกจากผลกระทบด้านการส่งออกแล้ว ต้นทุนปุ๋ยเคมีที่มีแนวโน้มสูงขึ้นและมีความเสี่ยงขาดแคลนจากสงครามตะวันออกกลาง อาจทำให้เกษตรกรลดปริมาณการใช้ปุ๋ยลง ซึ่งจะกระทบต่อผลผลิตต่อไร่ เนื่องจากไทยพึ่งพาการนำเข้าปุ๋ยเคมีเกือบทั้งหมดราว 95% ของความต้องการใช้ปุ๋ยทั้งหมด โดยเป็นการนำเข้าจากตะวันออกกลางราว 34% ทำให้ราคาปุ๋ยและความเสี่ยงด้านการขาดแคลนปุ๋ยเป็นปัจจัยหลักที่จะซ้ำเติมต้นทุนและกระทบต่อผลผลิตข้าวตั้งแต่ฤดูกาลเพาะปลูกข้าวนาปี ปี 2569 เป็นต้นไป นอกจากนี้